فلسفه معاصر و مطالعات میان رشته ای

فلسفه معاصر و مطالعات میان رشته ای

بررسی تحلیلی از اثربخشی تهذیب نفس بر ادراک در نگاه ابن‌سینا

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دانشیار فلسفه و کلام، دانشگاه لرستان
چکیده
معرفت و تزکیه ازابعاد مهم حقیقت آدمی است که بارها در قرآن کریم مورد تأکید قرار گرفته و به عنوان فلسفة وجودی بعثت ازآن دو یاد شده است. «عقل فعال» در اندیشه ی ابن سینا به جهت وجودشناسی و معرفت شناسی، جایگاهی منحصر به فرد دارد. نظام فلسفی وی چنان تدوین شده که بدون فرضِ وجود این موجود ماورائی، نه کارِ خلقت به سرانجام می رسد و نه فرآیند معرفت تکمیل می گردد. وی معرفت حقیقی را بدون تزکیه نفس غیر ممکن می داند و اساسا تـعلّم وکسب معرفت همان تحصیل استعداد نفس جهت اتصال به عقل فعال است.زیرا نفس در دستیابی به معرفت و ادراک حقیقی، نیازمند تشبه به عقول قدسی است و ایـن مشابهت،بدون تزکیه نفس امکان پذیر نیست. این‌ پژوهش به‌ بررسی دیدگاه ابن سینا در حصول معرفت و تعقل براساس تزکیه نفس پرداخته است تزکیه نفس زمینه ساز اتصال به عقل فعال شده و معرفت را از او دریافت می کند. از نگاه وی کسب معرفت، تحصیل استعداد نفس برای اتصال به عقل فعال است.
کلیدواژه‌ها